اژدها در تاریخ و افسانه های ایرانی چه نقشی داشت؟
به گزارش گلونی احتمالا نزدیک‌ترین مواجهه ما با اژدها در ادبیات فارسی و اسطوره‌هایمان در مورد ضحاک ماردوش باشد.
اژدها در تاریخ و افسانه های ایرانی
این کلمه یعنی اژدها در فارسی به صورت اژدر یا اژی‌دهاک آمده است و به معنای ماری بسیار بزرگ با دهانی گشاده است و همان موجودی است که عرب‌ها به آن ثعبان می‌گویند و در اوستا نیز یکی از آفریده‌های اهریمن است.
بنا به گفته جلال خالقی مطلق اژدهاکشی ابتدا با وقایعی چون کسوف، خسوف و خشکسالی در ارتباط بود اما در دوره تاریخی به یاری مشروعیت‌یابی شاهان و پهلوانان رفته است.
ایشان در این باره فریدون را مثال می‌زنند که خود را به شکل و هیئت اژدها درآورد تا فرزندان خود را آزمایش کند و گویا بعد از این آزمایش بوده که برای فرزندان خود نام انتخاب و جهان را بین آن‌ها تقسیم کرده است.
با اینکه ما در متون پیش از اسلام پهلوانانی چون گرشاسب، سام، رستم و سهراب را داریم که به اژدهاکشی پرداخته‌اند.
اما این کار در بین فرهنگ‌های دیگر بسیار بدشگون و نحس بوده و برای قهرمان داستان‌ها سرانجام بدی را به وجود می‌آورده است.
در این مورد می‌توانیم به هراکلس و آپولون در اساطیر یونان اشاره کنیم.
با تمام این احوال داستان اژدهاکشی در دوره اشکانیان دگرگون می‌شود.
در این دوره نه تنها خبری از اژدهاکشی نیست بلکه پرچم‌های ابریشمی خاصی مربوط به این دوره پیدا شده که نقش اژدها بر آن‌ها وجود دارد و می‌توان گفت معروف‌ترین درفش اشکانیان درفش اژدها نام داشته است.
درفش‌های حریری که به نقش اژدها آراسته بودند نیز نشانه‌ای از لشکر پارتیان بوده و این مسئله حاکی از اهمیت این موجود افسانه‌ای در بین اشکانیان و پارت‌ها است. علیرضا شاپور شهبازی هم درفش اژدهاپیکر رستم را نشانه‌ای دال بر پارتی بودن او می‌داند.
از مجموعه این مسائل می‌توان نتیجه گرفت اژدها به عنوان موجودی افسانه‌ای در تاریخ سیاسی ایران در نقش‌های متفاوت اهمیت اساسی داشته است.
در مورد سلسله اشکانیان بیشتر بخوانید
پایان پیام
نویسنده: کیمیا قنبری
خرید از سایت‌های معتبر با کد تخفیف گلونی
کلیک کنید