دلیجه به طور عمودی بر طعمه خود فرود میآید
به گزارش گلونی در کتاب اطلس پرندگان ایران که سازمان حفاظت از محیط زیست منتشر کرده است درباره دلیجه آمده است:
ویژگیهای ظاهری: طول بدن ۳۲ تا ۳۵ سانتیمتر و گستردگی بالها ۷۱ تا ۸۰ سانتیمتر است.
شاهینی به نسبت کوچکجثه شبیه به «دلیجه کوچک» است ولی نسبت به آن بزرگتر است؛ بدن باریکتر، بالها و دم بلندتر و ناخنهای سیاه دارد.
نر و ماده متفاوت (ماده اندکی بزرگتر) و فاقد تغییرات فصلی هستند.
در پرنده نر بالغ روتنه و پوشپرهای روی بالها بلوطی پررنگ همراه با خالهای سیاه، شاهپرهای پرواز تیره، سر و دم خاکستری و زیرتنه نخودی با خالهای سیاه است که در امتداد هم تشکیل نوارهای طولی میدهند.
خط شاربی سیاهی در زیر چشمها دارد و گلو سفید است.
دم باریک و بلند و نزدیک به انتها نوار سیاه پهنی دارد در پرنده ماده بالغ روتنه و تارک سر قهوهای مایل به بلوطی با راهراه عرضی و شاهپرهای پرواز تیره هستند.
بر خلاف نر، دم خرمایی کمرنگ و راهراه دارد.
زیرتنه نسبت به پرنده نر تیرهتر است و نوارهای تیره بیشتری در زیر بالها دیده میشود.
پرنده نابالغ شبیه به ماده اما رنگ پریدهتر است و خطوط پهنتری در زیر تنه دارد.
ویژگیهای زیستی
در مجاورت خلنگزارها، علفزارها، تالابهایی با پوشش گیاهی اندک، بیشهها،پارکها، کشتزارها، حاشیه با فضای باز درون جنگلها، سواحل شنی و صخرهای حاشیه رودخانهها و گاهی در مجاورت مناطق مسکونی به سر میبرد.
پرندهای اجتماعی نیست و در اغلب اوقات سال به تنهایی یا جفت دیده میشود.
پروازی قدرتمند با بالزدنهای سریع و کم عمق دارد و با بالهایی صاف بالبازروی میکند.
هنگام شکار درجابالزنی میکند و به طور عمودی بر طعمه خود فرود میآید.
از پستانداران کوچک، پرندگان، مارمولکها و حشرات تغذیه میکند.
جوجهآوری از اوایل فروردین و با تشکیل قلمروهای کوچک در اطراف آشیانه یا به شکل کلنی در درختزارهای باز آغاز میشود.
تک همسر است و آشیانهاش كپه کوچکی از خار و خاشاک و شاخههای کوچک درختان است که آن را در لبه صخرهها، ساختمانها و یا در حفره درختان بنا میکند.
همچنین گاهی آشیانههای قدیمی پرندگان بزرگ جثه را ترمیم و استفاده میکند.
معمولا چهار تا پنج و گاهی تا نه تخم بیضی کوتاه تا نیمه بیضی کوتاه، سفید تا نخودی مایل به زرد، با خالهای قهوهای مایل به قرمز و به ابعاد ۳۱٫۸ × ۳۹٫۷ میلیمتر میگذارد.
تفریخ تخمها ۲۷ تا ۲۹ روز طول میکشد.
جوجهها در بدو تولد پوشیده از کرک، تا حدی ناتوان و برای تغذیه وابسته به والدین هستند، در ۲۷ تا ۳۲ روزگی آشیانه را ترک میکنند ولی همچنان تا چند هفته پس از آن در کنار والدین باقی میمانند.
پراکنش و فراوانی: مقیم و جوجهآور معمول در تپه ماهورها و مناطق کوهستانی کشور به جز نواحی جنوب شرقی استان سیستان و بلوچستان است.
همچنین در تمامی مناطق کشور به جز مناطق بیابانی زمستان گذرانی میکند.
وضعیت حفاظت: در ضمیمه II کنوانسیون منع تجارت بین المللی گونههای در معرض انقراض (CITES) قرار دارد.
در ایران نیز در فهرست پرندگان حمایت شده قرار دارد و دارای ارزش حفاظتی است.
با سایر شاهینهای ایران آشنا شوید
پرندگان حمایت شده ایران را بشناسید
پایان پیام
خرید از سایتهای معتبر با کد تخفیف گلونی
کلیک کنید