الزام ارزیابی انتشار کربن مطالبه ای برای نفس تازه محیط زیست
به گزارش گلونی، ایران در زمره ده کشور نخست آلاینده گازهای گلخانهای در جهان قرار دارد؛ جایگاهی که همواره دغدغه جدی فعالان محیط زیست، کارشناسان و حتی برخی از بخشهای دولتی بوده است. اکنون جمعی از شهروندان در قالب کارزاری عمومی خواستار آن شدهاند که «ارزیابی انتشار کربن صنایع آلاینده» به یک الزام ملی تبدیل شود؛ مطالبهای که در صورت تحقق میتواند مسیر تازهای در کاهش آلودگی هوا و تحقق توسعه پایدار باز کند.
به گفته برگزارکنندگان این کارزار، ارزیابی انتشار کربن تنها به دیاکسیدکربن محدود نمیشود، بلکه تمامی آلایندههای یک شرکت را در نظر میگیرد و بر اساس معادلسازی، اثر گلخانهای آن صنعت بر کره زمین محاسبه میشود. چنین سنجشی میتواند شفافیتی ایجاد کند که امروز در بسیاری از صنایع کلیدی کشور، بهویژه نفت، گاز، پتروشیمی، سیمان و فلزات، بهشدت احساس میشود.
برای مدیریت هر پدیدهای ابتدا باید آن را اندازهگیری کرد. بدون داشتن اطلاعات دقیق از میزان انتشار، برنامهریزی برای کاهش آلایندگی بیشتر شبیه حدس و گمان خواهد بود تا سیاستگذاری علمی. از همین رو، این مطالبه عمومی بر استانداردهای بینالمللی همچون ایزو ۱۴۰۶۴ و ایزو ۱۴۰۶۷ تأکید دارد؛ استانداردهایی که چارچوب مشخصی برای محاسبه و گزارشدهی گازهای گلخانهای ارائه میدهند.
در حال حاضر، برخی شرکتها به صورت داوطلبانه وارد این مسیر شدهاند و ارزیابی کربنی انجام میدهند، اما هنوز این رویکرد در سطح ملی و بهویژه در صنایع آلاینده الزامی نشده است. برگزارکنندگان کارزار بر این باورند که گرههای اصلی آلودگی هوا و بحرانهای محیط زیستی زمانی باز میشوند که صنایع بزرگ موظف به گزارشدهی انتشار خود شوند.
یکی از محورهای مهم این درخواست، تعیین سقف انتشار برای صنایع پرمصرف انرژی و پرآلاینده است. بر اساس پیشنهاد مطرحشده، اگر شرکتی بیش از حد مجاز انتشار داشته باشد، میتواند از شرکتهای سبز و کمآلاینده «گواهی کربن» خریداری کند. این سازوکار که در بسیاری از کشورهای توسعهیافته تجربه شده، انگیزهای برای صنایع ایجاد میکند تا به سمت کاهش مصرف انرژی و بهبود فناوری حرکت کنند و در عین حال، به شرکتهای پاکتر امکان دهد از مزیت خود سود ببرند.
این مطالبه همچنین به قوانین موجود در کشور استناد میکند؛ از جمله «قانون هوای پاک» و الزامات مندرج در بند یک اصل ۱۱۰ قانون اساسی، که به حفظ سلامت عمومی و صیانت از محیط زیست تأکید دارند. از نگاه طراحان کارزار، اجرای این قوانین نه تنها ضرورتی محیط زیستی، بلکه پاسخی به حق مسلم شهروندان برای دسترسی به هوای سالم و محیط زیست پایدار است.
با افزایش روزافزون اثرات تغییر اقلیم، از خشکسالی گرفته تا کاهش کیفیت زندگی در کلانشهرها، اهمیت چنین مطالبههایی بیش از پیش روشن میشود. الزام صنایع به ارزیابی انتشار کربن میتواند نخستین گام در مسیر طولانی اصلاح الگوی توسعه کشور باشد؛ مسیری که اگرچه پرچالش است، اما دستاورد آن آیندهای سالمتر برای نسلهای بعد خواهد بود.
لینک کارزار: درخواست الزام ارزیابی انتشار کربن صنایع آلاینده
پایان پیام
