مدرسه شوکتیه بیرجند، در آستانه تولدی دوباره بهعنوان موزه ملی وقف
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان جنوبی از برنامهریزی برای احیای جایگاه فرهنگی و هویتی مدرسه شوکتیه بیرجند خبر داد و گفت: «این بنای ارزشمند ظرفیت آن را دارد تا بار دیگر بهعنوان تنها موزه وقف کشور فعالیت کرده و نقشی مؤثر در ترویج فرهنگ وقف و آموزش در سطح ملی ایفا کند.»
به گزارش گلونی به نقل از روابطعمومی میراث فرهنگی استان، سید احمد برآبادی روز چهارشنبه ۲۱ آبان، در جریان بازدید دکتر یانس رانگ، رئیس دفتر یونسکو در تهران از بناهای تاریخی بیرجند، ضمن اشاره به پیشینه ۱۲۳ ساله مدرسه شوکتیه، اظهار کرد: «شوکتیه یکی از شاخصترین آثار تاریخی ایران در حوزه آموزش نوین و وقف است. این بنا که در آغاز بهصورت حسینیه ساخته شد، با نگاهی نوگرایانه به مدرسهای مدرن و فراگیر تبدیل گردید و نقشی ماندگار در تاریخ آموزش ایران بر جای گذاشت.»
برآبادی افزود: «در زمانی که آموزش عمومی، بهویژه برای دختران، در بسیاری از کشورهای منطقه رایج نبود، در بیرجند، مدرسه شوکتیه با هدف تحقق آموزش برابر برای دختران و پسران گشایش یافت؛ حرکتی پیشرو که نشان از بینش فرهنگی و دینی مؤسسان آن داشت.»
وی با اشاره به نقش روحانیون در حمایت از این جریان فرهنگی گفت: «علمای برجستهای همچون آیتالله هادوی از نخستین پشتیبانان این نهضت آموزشی بودند و دختران ایشان نیز از نخستین دانشآموزان این مرکز بهشمار میرفتند.»
مدیرکل میراث فرهنگی خراسان جنوبی ادامه داد: «مدرسه شوکتیه از نظر محتوای آموزشی نیز تحولی بزرگ در نظام آموزشی ایران پدید آورد. برخلاف مکتبخانههای سنتی، در این مدرسه دروسی چون زبان فرانسه، ریاضیات، علوم طبیعی و علوم انسانی بهشکل نظاممند تدریس میشد و بدین ترتیب، پلی میان آموزش سنتی و مدرن کشور ایجاد گردید.»
به گفته برآبادی، «طاق اصلی شوکتیه با ابعاد ۱۲ در ۱۲ متر، بدون استفاده از هیچ ابزار فلزی و با دقت هندسی خیرهکننده ساخته شده است؛ شاهکاری که گواه مهارت و ذوق استادکاران ایرانی آن دوران است.»
وی یادآور شد که این بنا پیشتر بهعنوان موزه وقف ایران فعالیت داشت و اکنون طرحهایی برای احیای دوباره این کاربری فرهنگی با همکاری اداره اوقاف و امور خیریه در دست اجراست. هدف از این طرح، بازگرداندن شوکتیه به مرکز ترویج فرهنگ وقف و فعالیتهای علمی و فرهنگی است تا همانگونه که در گذشته منشأ تحول بود، امروز نیز الهامبخش جامعه ایرانی باشد.
برآبادی تأکید کرد: «مدرسه شوکتیه نماد پیوند عمیق دین، علم، هنر و فرهنگ ایرانی است و احیای آن نهتنها موجب صیانت از میراث تاریخی کشور میشود، بلکه میتواند الگویی مؤثر برای نقشآفرینی وقف در توسعه فرهنگی جامعه معاصر باشد.»
پایان پیام
بیشتر بخوانید: هشت روایت زنده از کرمان در مسیر ثبت ملی