مخالفت سازمان حفاظت محیط زیست با ادامه فعالیت معدن اکسید تاش شاهرود
به گزارش گلونی و به نقل از خبرگزاری ایرنا، سازمان حفاظت محیط زیست با استناد به ملاحظات زیست‌محیطی، اجتماعی و اقتصادی، مخالفت خود را با ادامه فعالیت معدن اکسید تاش در منطقه شاهرود اعلام کرده است. مسئولان این سازمان با اشاره به نگرانی‌های مردم، احتمال آلودگی منابع آب و آثار تخریبی بهره‌برداری معدنی، بر ضرورت بازنگری در تصمیم‌گیری درباره ادامه فعالیت این معدن تأکید دارند.
حمید ظهرابی، معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست، در نشست سازمان‌های مردم‌نهاد استان سمنان با نمایندگان دستگاه‌های اجرایی که در مرکز ارتباطات مردمی نهاد ریاست جمهوری برگزار شد، درباره سابقه پیگیری‌های این سازمان در پرونده معدن اکسید تاش توضیح داد.
مخالفت محیط زیست با معدن اکسید تاش از سال ۱۳۸۹
ظهرابی با اشاره به اینکه موضوع فعالیت معدن اکسید تاش از سال ۱۳۸۹ مطرح شده است، گفت سازمان حفاظت محیط زیست از همان ابتدا نسبت به پیامدهای احتمالی این فعالیت هشدار داده و مخالفت خود را اعلام کرده بود؛ با این حال، مجوزهای اکتشاف و سپس بهره‌برداری صادر شد.
به گفته او، پس از اصلاح قانون معادن در مجلس شورای اسلامی، استعلام از سازمان حفاظت محیط زیست در مرحله صدور پروانه بهره‌برداری در شمار الزامات قانونی قرار نداشت؛ موضوعی که در روند صدور مجوزهای این معدن اهمیت داشت.
فعالیت معدن با وجود اعتراض‌های مردمی تا سال ۱۳۹۸ ادامه یافت و در نهایت، با تصویب شورای تأمین استان متوقف شد.
نگرانی از تخریب منطقه و آلودگی منابع آب
معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست با اشاره به بازدید میدانی شهریور سال گذشته به همراه رئیس این سازمان گفت در جریان این بازدید، اعتراض‌ها و نگرانی‌های مردم منطقه مطرح شد و بررسی‌های میدانی و کارشناسی درباره وضعیت معدن در دستور کار قرار گرفت.
به گفته ظهرابی، شیوه بهره‌برداری از معدن و پراکندگی فعالیت‌های معدنی، آثار تخریبی قابل توجهی در منطقه بر جای گذاشته بود و ضرورت بررسی دقیق‌تر پیامدهای زیست‌محیطی این فعالیت را افزایش می‌داد.
او همچنین با اشاره به نمونه‌برداری‌های پیشین وزارت نیرو گفت نتایج این بررسی‌ها در دوره فعالیت معدن، شواهدی از آلودگی را نشان می‌داد. بر همین اساس، سازمان حفاظت محیط زیست مخالفت خود را با ادامه فعالیت معدن به مراجع ذی‌ربط اعلام کرده است.
قنات‌ها و منابع آب شاهرود و بسطام در کانون نگرانی‌ها
ظهرابی با اشاره به بررسی‌های حقوقی انجام‌شده در این پرونده گفت معاونت حقوقی سازمان حفاظت محیط زیست از دستگاه‌های مرتبط، از جمله وزارت نیرو، استعلام کرده است.
بر اساس توضیحات او، وزارت نیرو در پاسخ خود به وجود چند رشته قنات و چاه‌های تأمین‌کننده آب شرب شهرهای شاهرود و بسطام و همچنین محدودیت منابع آبی منطقه اشاره کرده است. وزارت بهداشت نیز بازگشایی معدن را از منظر سلامت منطقه مورد توجه قرار داده است.
این ملاحظات، در کنار نگرانی‌های زیست‌محیطی و اعتراض‌های مردم، از جمله موضوعاتی هستند که به گفته مسئولان سازمان حفاظت محیط زیست باید در تصمیم‌گیری درباره سرنوشت معدن در نظر گرفته شوند.
اختلاف در ارزیابی آلودگی معدن اکسید تاش
یکی دیگر از محورهای مطرح‌شده در این نشست، نحوه ارزیابی گزارش سازمان زمین‌شناسی و نتایج نمونه‌برداری‌های مربوط به آلودگی احتمالی منطقه بود.
ظهرابی تأکید کرد که ارزیابی فنی این گزارش‌ها باید با در نظر گرفتن شرایط زمانی و محیطی انجام شود. به گفته او، نتایج نمونه‌برداری در شرایط فعلی لزوماً تصویر کاملی از وضعیت منطقه در دوره فعالیت معدن ارائه نمی‌کند؛ زیرا گذشت زمان و وقوع سیلاب‌ها ممکن است بر وضعیت آلاینده‌های احتمالی و شواهد باقی‌مانده از آلودگی تأثیر بگذارد.
او افزود برای اظهارنظر دقیق درباره آلایندگی فعالیت‌های معدنی، باید شرایط بهره‌برداری در زمان فعالیت معدن و آثار مستقیم و غیرمستقیم آن بررسی شود. از این رو، نتایج مطالعات باید با توجه به محدودیت‌های روش‌شناختی و شرایط محیطی تفسیر شوند.
توسعه اقتصادی به‌تنهایی توجیه ادامه فعالیت معدن نیست
معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست با تأکید بر ضرورت بررسی هم‌زمان ابعاد اقتصادی، زیست‌محیطی و اجتماعی طرح‌های توسعه‌ای گفت فعالیتی که از نظر اقتصادی توجیه‌پذیر باشد، اما با مخالفت مردم همراه شود و پیامدهای زیست‌محیطی قابل توجهی داشته باشد، به‌تنهایی مصداق توسعه پایدار نیست.
ظهرابی همچنین به ارزش‌های فرهنگی و اجتماعی عوارض طبیعی اشاره کرد و گفت برخی کوه‌ها و چشم‌اندازهای طبیعی، فراتر از ارزش‌های زیست‌محیطی و اقتصادی، بخشی از هویت جمعی و حافظه تاریخی جامعه به شمار می‌روند.
او با اشاره به جایگاه نمادین کوه دماوند در هویت تاریخی و اسطوره‌های ملی ایران تأکید کرد که تصمیم‌گیری‌های توسعه‌ای باید علاوه بر ملاحظات اقتصادی، ارزش‌های طبیعی، اجتماعی و فرهنگی مناطق را نیز در نظر بگیرند.
موضع سازمان حفاظت محیط زیست درباره تمدید پروانه معدن
سعید محمودی، معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست، نیز با اشاره به فرایند تمدید پروانه فعالیت معدن اکسید تاش گفت ملاحظات و شروط دستگاه‌های مسئول باید در این فرایند مورد توجه قرار گیرند.
او با تأکید بر اینکه سازمان حفاظت محیط زیست مخالفت خود را با ادامه فعالیت معدن اعلام کرده است، افزود موضع این سازمان در مکاتبات و جمع‌بندی‌های ارسال‌شده به دفتر ریاست سازمان مشخص شده و این سازمان شرطی برای ادامه فعالیت معدن اعلام نکرده است.
محمودی تأکید کرد هرگونه تصمیم‌گیری درباره ادامه فعالیت معدن باید با در نظر گرفتن موضع رسمی سازمان حفاظت محیط زیست و ملاحظات زیست‌محیطی انجام شود.
با توجه به سابقه اعتراض‌های مردمی، نگرانی‌ها درباره منابع آب و اختلاف در ارزیابی پیامدهای زیست‌محیطی، تعیین تکلیف معدن اکسید تاش به بررسی دقیق مستندات فنی و حقوقی نیاز دارد. انتشار نتایج ارزیابی‌ها و روشن‌شدن مبنای تصمیم نهایی نیز می‌تواند به پاسخ‌گویی شفاف‌تر درباره آینده این معدن کمک کند.
پایان پیام
بیشتر بخوانید: فعالیت معادن در منطقه حفاظت‌شده بهرام گور؛ ۱۹ معدن مجوز دارند