خواب زیاد هم خطر دارد؟ راز «ساعت طلایی» برای جوان ماندن فاش شد
خواب زیاد هم خطرناک است؛ دانشمندان از «ساعت طلایی خواب» برای کندتر شدن پیری می‌گویند
به گزارش گلونی، سال‌هاست متخصصان درباره خطرات کم‌خوابی هشدار می‌دهند، اما حالا پژوهشی تازه نشان می‌دهد خواب بیش از حد هم می‌تواند برای بدن مضر باشد. محققان در یک مطالعه گسترده دریافته‌اند هم خواب کم و هم خواب زیاد، با افزایش سرعت پیری در مغز، قلب، ریه‌ها و حتی سیستم ایمنی بدن ارتباط دارد.
این پژوهش که در نشریه علمی Nature منتشر شده، داده‌های نزدیک به نیم میلیون نفر را از بانک اطلاعات زیستی بریتانیا بررسی کرده است. دانشمندان با استفاده از «ساعت‌های بیولوژیکی پیری» تلاش کردند سن واقعی اندام‌های بدن را اندازه‌گیری کنند؛ سنی که ممکن است با سن شناسنامه‌ای فرد متفاوت باشد.
نتایج نشان داد بهترین میزان خواب شبانه برای سالم‌تر پیر شدن بدن، حدود ۶.۴ تا ۷.۸ ساعت است. افرادی که کمتر یا بیشتر از این محدوده می‌خوابیدند، بیشتر در معرض بیماری‌ها و مرگ زودرس قرار داشتند. پژوهشگران دریافتند کم‌خوابی با مشکلاتی مانند اضطراب، افسردگی، چاقی، دیابت نوع دو، فشار خون بالا و بیماری‌های قلبی ارتباط دارد.
در مقابل، خواب بیش از حد بیشتر با مشکلات عصبی و روانی و احتمال وجود بیماری‌های پنهان در بدن همراه بود.
متخصصان توضیح می‌دهند که خواب زمانی است که بدن و مغز خود را ترمیم می‌کنند. هنگام خواب، مغز مواد زائد را پاک‌سازی می‌کند و سلول‌ها فرصت بازسازی پیدا می‌کنند. کمبود خواب می‌تواند سطح هورمون‌های استرس، التهاب و آسیب اکسیداتیو را افزایش دهد؛ عواملی که روند پیری را سرعت می‌بخشند.
متخصصان توضیح می‌دهند که خواب زمانی است که بدن و مغز خود را ترمیم می‌کنند. هنگام خواب، مغز مواد زائد را پاک‌سازی می‌کند و سلول‌ها فرصت بازسازی پیدا می‌کنند. کمبود خواب می‌تواند سطح هورمون‌های استرس، التهاب و آسیب اکسیداتیو را افزایش دهد؛ عواملی که روند پیری را سرعت می‌بخشند.
چرا خواب زیاد هم خطر دارد؟
اما چرا خواب زیاد هم مضر است؟ دانشمندان می‌گویند خواب طولانی ممکن است نشانه مشکلاتی مانند افسردگی، التهاب مزمن، اختلالات متابولیک یا حتی شروع بیماری‌های عصبی باشد. به گفته متخصصان، مغز و بدن در یک محدوده نسبتاً ثابت از خواب بهترین عملکرد را دارند و افراط در هر دو جهت می‌تواند تعادل طبیعی بدن را بر هم بزند.
پژوهشگران همچنین تأکید می‌کنند کیفیت خواب به اندازه مدت آن اهمیت دارد. خواب منظم، داشتن ساعت خواب ثابت، کاهش نور و استفاده از موبایل پیش از خواب، پرهیز از غذا خوردن دیرهنگام و مدیریت استرس از جمله راهکارهایی هستند که می‌توانند کیفیت خواب را بهتر کنند. با وجود اینکه عوامل ژنتیکی بر الگوی خواب تأثیر دارند، محققان معتقدند بخش بزرگی از عادت‌های خواب تحت تأثیر محیط و سبک زندگی است و می‌توان آن را اصلاح کرد.
در نهایت، این مطالعه بار دیگر نشان می‌دهد خواب نه یک عادت ساده، بلکه یکی از مهم‌ترین پایه‌های سلامت و طول عمر انسان است.
پایان پیام
ترجمه: مریم قره‌گزلو