میراث فرهنگی بادرود زیر سایه ساختوساز
به گزارش گلونی، وقتی از میراثفرهنگی ایران حرف میزنیم، معمولاً نام چند اثر شناختهشده به میان میآید؛ از تخت جمشید و پاسارگاد گرفته تا میدان نقش جهان و باغهای ایرانی. اما میراثفرهنگی فقط همان بناها و محوطههایی نیست که سالهاست در کتابها، خبرها و فهرستهای گردشگری دیده میشوند.
در شهرهایی مانند بادرود در استان اصفهان، بخشهایی از تاریخ و میراث محلی در دل زندگی روزمره مردم قرار گرفتهاند؛ آثاری که شاید شهرت جهانی نداشته باشند، اما برای شناخت تاریخ و هویت یک شهر اهمیت دارند.
حالا یک کارزار با عنوان «درخواست نجات میراث فرهنگی بادرود و پایان سکوت و بیتوجهی مسئولان» نسبت به وضعیت میراثفرهنگی این شهر هشدار داده است. در متن این کارزار، نسبت به برخی مداخلات در بناها و محوطههای تاریخی و همچنین ساختوساز در محدوده تخت پادشاه اعتراض شده و از مسئولان خواسته شده است از ادامه این روند جلوگیری کنند.
توسعه شهری یا نادیده گرفتن میراثفرهنگی بادرود؟
توسعه شهری بادرود، مانند هر شهر دیگری، یک ضرورت است. شهر به پارک، فضای عمومی، خدمات شهری و زیرساخت نیاز دارد. مسئله از جایی آغاز میشود که توسعه بدون توجه کافی به میراثفرهنگی انجام شود.
یکی از موارد مطرحشده در این کارزار، موضوع احداث پارک بانوان در محدودهای است که از آن بهعنوان تخت پادشاه یاد میشود. اصلِ نیاز شهر به فضای مناسب برای بانوان قابل بحث نیست؛ پرسش اصلی این است که آیا برای اجرای چنین طرحهایی، میراثفرهنگی و ارزش تاریخی محوطه نیز به اندازه کافی مورد توجه قرار گرفته است؟
این پرسش را نمیتوان با این استدلال کنار گذاشت که تخت پادشاه بادرود به اندازه تخت جمشید یا پاسارگاد شناختهشده نیست.
میراث گمنام، میراث بیارزش نیست
مشکل نگاه صرفاً گردشگرمحور به میراثفرهنگی این است که ممکن است آثار شناختهشده در اولویت قرار بگیرند و محوطههای کمترمعروف به حاشیه بروند. در حالی که ارزش یک محوطه تاریخی را تعداد گردشگران، میزان شهرت آن در شبکههای اجتماعی یا تعداد دفعاتی که نامش در رسانهها آمده تعیین نمیکند.
بادرود فقط یک مقصد شهری یا گردشگری نیست؛ بخشی از تاریخ منطقه در بناها و محوطههای آن باقی مانده است. مسجد آدینه، خانه محققالدوله، حمام نوغه، خانه موزه رهگشا و محوطههایی مانند تخت پادشاه و بادافشان، هرکدام بخشی از این روایت را شکل میدهند.
حتی در مرداد امسال، محوطه تاریخی بادافشان بادرود در فهرست آثار ملی کشور ثبت شد. بررسیهای اولیه باستانشناسی در این محوطه، سفالهایی از دوره ساسانی تا اوایل دوره اسلامی و بقایای معماری خشتی را نشان داده است.
این مثال نشان میدهد که میراث تاریخی بادرود چیزی نیست که بتوان آن را فقط به چند بنا محدود کرد.
مطالبه مردم روشن است
موضوع کارزار بادرود در نهایت یک مطالبه ساده دارد: توسعه شهری نباید به قیمت تخریب، تغییر ماهیت یا بیتوجهی به میراثفرهنگی تمام شود.
اگر قرار است در محدوده تخت پادشاه بادرود یا هر محوطه تاریخی دیگری طرح عمرانی اجرا شود، باید درباره ارزش تاریخی آن، محدوده طرح، نظر کارشناسان میراثفرهنگی و نحوه اجرای پروژه شفافسازی شود.
مسئولان شهری و میراث فرهنگی بادرود نیز میتوانند به یک پرسش مشخص پاسخ دهند: در برنامه توسعه شهری بادرود، برای حفاظت از میراثتاریخی شهر چه جایگاهی در نظر گرفته شده است؟
تخت پادشاه شاید برای بسیاری از مردم ایران نامی ناآشنا باشد؛ اما ناآشنا بودن یک میراث، دلیل خوبی برای نادیده گرفتن آن نیست.
حفاظت از میراث فرهنگی بادرود، مطالبهای عمومی است؛ برای حمایت از این مطالبه، کارزار را امضا کنید.
لینک کارزار: درخواست نجات میراث فرهنگی بادرود و پایان سکوت و بیتوجهی مسئولان
پایان پیام
بیشتر بخوانید: کارزار مرمت مسجد حاج رجبعلی سنگلج؛ بنای تاریخی تهران در انتظار احیا