دکتر تورج دریایی

برخی از شاهان سیماش با فرمانروایان دیگر مناطق روابط خانوادگی داشتند. مثلاً تن‌روهوراتر، هشتمین شاه، با دختر بیلالاما، فرمانروای مستقل اشنونا، ازدواج کرد.

چهره‌ای به‌نام «پوزور اینشوشینک» به‌عنوان نخستین شخصیت تاریخی ایلامی شناخته می‌شود.

در گذار از عصر برنز جدید به عصر آهن، فرهنگی با سفال خاکستری در شمال‌شرق ایران پدیدار شد که به‌تدریج به دشت گرگان، حوزه خزر و فلات مرکزی گسترش یافت.

حدود چهار هزار سال پیش، فلات ایران یکی از پرجنب‌وجوش‌ترین مناطق جهان باستان بود. در دوره‌ای که به آن «عصر برنز میانه» می‌گویند

در حدود ۴۰۰۰ تا ۳۳۰۰ سال پیش از میلاد، در دوره‌ای که به عصر مس جدید معروف است، نخستین دولت‌های اولیه در جنوب‌غرب ایران شکل گرفتند.

شوش و سوزیانا در عصر مس به‌تدریج تبدیل مراکز مهم اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی شدند.

به نظر می‌رسد در دوران نوسنگی میانه و اوایل عصر مس، تعداد زیستگاه‌های کوچ‌نشینان بسیار محدود بوده است.